اعدام زنان در سال ۲۰۲۴

ایران بالاترین میزان اعدام زنان در جهان را دارد، به‌طوری که دست‌کم ۳۱ زن در ایران در سال ۲۰۲۴ اعدام شدند. این بالاترین تعداد اعدام زنان از سال ۲۰۱۰ تاکنون محسوب می‌شود. همان‌طور که پیش‌تر اشاره شد، پس از اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر در سال ۲۰۱۷، تعداد اعدام زنان به اتهام جرائم مرتبط با مواد مخدر به‌شدت کاهش یافت، اما این روند در عمل از سال ۲۰۲۱ معکوس شد و هم‌زمان با افزایش کلی اعدام‌های مرتبط با مواد مخدر، دوباره افزایش یافت.

در دسامبر ۲۰۲۴، سازمان حقوق بشر ایران گزارشی را از منظر جنسیتی درباره اعدام زنان در ایران منتشر کرد که تحلیل جامعی از قوانین تبعیض‌آمیز و عوامل اجتماعی تأثیرگذار بر زنان محکوم به اعدام ارائه می‌دهد. بر اساس این گزارش، بین سال‌های ۲۰۱۰ تا نوامبر ۲۰۲۴، دست‌کم ۲۴۱ زن در ایران اعدام شده‌اند که اکثراً به اتهام قتل و جرائم مرتبط با مواد مخدر محکوم شده بودند. بسیاری از این زنان قربانی خشونت خانگی، ازدواج در کودکی یا متعلق به اقشار محروم جامعه بودند.

این گزارش به چالش‌های کلیدی همچون فقدان حق دادرسی عادلانه، تبعیض‌های جنسیتی در فرآیندهای قضایی و نبود حمایت‌های لازم برای زنان محکوم به اعدام پرداخته است. همچنین، سازمان حقوق بشر ایران گزارشی درباره شرایط غیرانسانی زندان قرچک منتشر کرده است، جایی که بسیاری از زنان محکوم به اعدام نگهداری می‌شوند.

حقایقی درباره زنان اعدام‌شده در سال ۲۰۲۴

• دست‌کم ۳۱ زن در سال ۲۰۲۴ در ایران اعدام شدند.
• ۱۹ نفر از این زنان به اتهام قتل و در چارچوب احکام قصاص اعدام شدند.
• ۱۲ زن به اتهامات مرتبط با مواد مخدر اعدام شدند.
• هویت ۱۰ زن مشخص نیست و ۴ نفر دیگر تنها به‌صورت جزئی شناسایی شده‌اند.
• ۲ زن از اقلیت بلوچ و ۲ زن از اقلیت کرد بودند.
• ۹ زن به دلیل قتل همسرانشان اعدام شدند.
• دست‌کم ۲ زن در زمان ازدواج، کودک‌عروس بوده‌اند.
• تنها ۴ مورد از این اعدام‌ها توسط منابع رسمی اعلام شده است.
• بین سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۴، دست‌کم ۲۴۱ زن در ایران اعدام شده‌اند.

زنان اعدام‌شده در سال ۲۰۲۴

پروین موسوی

پروین موسوی از یک خانواده محروم بود و در حالی که همسر و پسر بزرگش در زندان بودند، تنها نان‌آور خانواده محسوب می‌شد. او در ازای دریافت یک میلیون تومان (حدود ۱۵ یورو) پذیرفت که همراه با دو نفر دیگر بسته‌ای را که به او گفته شده بود حاوی دارو است، جابه‌جا کند، اما این بسته در واقع شامل ۵ کیلوگرم مرفین بود. او سومین متهم در این پرونده بود؛ متهم اول قبلاً اعدام شده بود، در حالی که متهم دوم آزاد شد.

پس از اولین انتقال او برای اجرای حکم اعدام، غلامحسین اژه‌ای، رئیس قوه قضاییه، در برابر سایر زندانیان به او گفته بود که آزاد خواهد شد. با این حال، او در تاریخ ۱۸ مه ۲۰۲۴ در زندان مرکزی ارومیه در سن ۵۷ سالگی اعدام شد.

فهرست زنان اعدام‌شده در سال ۲۰۲۴