سازمان حقوق بشر ایران؛ ۱۸ دی ۱۴۰۴: کاوه عربیان، علی دانشپرور و اسماعیل رمضانپور، سه معترض بازداشتشده در ارتباط با اعتراضات دیماه در یزد، با اتهام «محاربه» به اعدام محکوم شدهاند. نگرانیها درباره اجرای قریبالوقوع احکام آنان که اکنون در زندان مرکزی یزد بهسر میبرند، افزایش یافته است.
بنابه اطلاع سازمان حقوق بشر ایران، کاوه عربیان، علی دانشپرور و اسماعیل رمضانپور در شعبه یک دادگاه انقلاب یزد با اتهام «محاربه» به اعدام محکوم شدهاند.
کاوه عربیان، معترض ۳۵ ساله و پدر یک فرزند، روز ۲۲ دیماه بازداشت شد. او در خانه پسرعمویش دستگیر شد و ۶۸ روز در بازداشتگاه سازمان اطلاعات سپاه پاسداران تحت بازجویی بود. کاوه در این مدت تحت فشار قرار داشت تا علیه خود اعتراف کند. او روز ۴ خرداد ۱۴۰۵ از صدور حکم اعدام خود مطلع شد. مقامات قضایی، آتشزدن اموال عمومی با قصد برهم زدن امنیت کشور را به او نسبت دادهاند. کاوه هماکنون در بند عمومی زندان مرکزی یزد است.
علی دانشپرور، ۳۳ ساله، روز ۱۹ دیماه بازداشت شد و به مدت سه ماه در بازداشتگاه سازمان اطلاعات سپاه پاسداران تحت بازجویی بود. او به قتل یکی از نیروهای امنیتی و اقدام به قصد برهم زدن امنیت کشور متهم شده است. بنابه اطلاع منابع آگاه، علی پدر و مادر خود را از دست داده است و تنها یک خواهر دارد.
اسماعیل رمضانپور، روز ۲۰ دیماه بازداشت شد. او حدود سه ماه در بازداشتگاه سازمان اطلاعات سپاه پاسداران تحت شکنجه قرار گرفت تا به دروغ علیه خود اعتراف کند. مقامات قضایی او را به آتشزدن و تخریب اموال عمومی با قصد برهم زدن امنیت کشور متهم کردهاند. خانواده اسماعیل، مشارکت او در اعتراضات را رد کردهاند و معتقدند اتهامات مطرحشده علیه او ساختگی است.
این سه معترض از دسترسی به وکلای انتخابی محروم بودند. اگرچه ماده ۴۸ قانون آیین دادرسی کیفری به متهمان اجازه میدهد که در مرحله تحقیقات مقدماتی از وکیل مورد نظر خود استفاده کنند، تبصرهای که در سال ۱۳۹۴ به این ماده افزوده شد، این حق را برای متهمان پروندههای مربوط به «جرائم علیه امنیت داخلی یا خارجی» محدود کرده است و آنان را در مرحله تحقیقات مقدماتی به استفاده از وکلای مورد تایید حکومت ملزم میکند.
سازمان حقوق بشر ایران روز ۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ گزارش داده بود که مقامهای جمهوری اسلامی با استفاده از وکلای مورد تایید حکومت، روند اجرای احکام اعدام معترضان را تسهیل و تسریع میکنند. این وکلا بلافاصله پس از صدور حکم، درخواست فرجامخواهی را ثبت میکنند و به این ترتیب متهمان از مهلت قانونی ۲۰ روزه برای اعتراض محروم میشوند. از اینرو، احتمال میرود که دیوان عالی کشور احکام اعدام صادرشده علیه کاوه عربیان، علی دانشپرور و اسماعیل رمضانپور را پیشتر تأیید کرده باشد.
از ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ تاکنون، دستکم ۱۸ نفر در ارتباط با اعتراضات سراسری دیماه اعدام شدهاند.